Czym jest Assisted hatching?
Wspomagane wylęganie (Assisted hatching) jest to technika laboratoryjna stosowana w procedurze IVF, która polega na niewielkim nacięciu osłonki przejrzystej zarodka.
Podczas swojego rozwoju, zarodek jest otoczony komórkami, które tworzą jego ochronną powłokę. Jest to osłonka przejrzysta (zona pellucida). Chroni ona zarodek przed czynnikami zewnętrznymi, aż do momentu osiągnięcia przez zarodek stadium blastocysty. Na tym etapie rozwoju, w sposób naturalny, blastocysta rozkurcza się i napiera od wewnątrz na osłonkę, do momentu, gdy następuje jej przerwanie. Dalsze rozkurczanie się blastocysty ułatwia całkowite opuszczenie osłonki. Tym samym blastocysta jest gotowa do rozpoczęcia kolejnego etapu czyli implantacji w błonie śluzowej macicy.
Często jednak osłonka przejrzysta ulega stwardnieniu. Taka sytuacja może się zdarzyć zarówno w naturalnym procesie zapłodnienia, jak również podczas cyklu in vitro (np. w wyniku stosowania krioprotektórów podczas witryfikacji). Mrożenie i rozmrażanie zarodków może powodować twardnienie osłonki (ang. zona hardening). Blastocysta, pozostając w osłonce nie jest w stanie się zagnieździć.
Jak odbywa się assisted hatching (wspomagane wylęganie)?
Podczas wspomaganego wylęgania osłonka przejrzysta zarodka jest sztucznie osłabiana przez wykonanie małej “dziurki”. Można to zrobić na kilka różnych sposobów. Najczęściej stosowane metody to zastosowanie lasera lub nacięcie osłonki przejrzystej mikrochirurgicznie z użyciem mikropipet.
Assisted hatching wykonuje się najczęściej w 5 dniu rozwoju, gdy przestrzeń między zarodkiem a wewnętrzną ścianą osłonki jest jeszcze dość spora (ma to duży wpływ na skuteczność wykonania). W przypadku cykli mrożonych zabieg wykonywany jest u rozmrożonych blastocyst, gdy są one jeszcze obkurczone.
Czy wspomagane wylęganie może uszkodzić zarodek lub spowodować problemy z ciążą?
Ryzyko związane z wykonywaniem Assistegd Hatching jest niewielkie, nie można jednak wykluczyć całkowicie ryzyka uszkodzenia zarodka. Dane literaturowe wskazują, żę Assisted Hatching może również zwiększyć szansę na uzyskanie ciąży mnogiej jednojajowej, której przebieg jest zwykle nieco bardziej skomplikowany.
Czy Assisted Hatching jest zalecany w przypadku wszystkich transferów?
Eksperci nie zalecają stosowania wspomaganego wykluwania u wszystkich pacjentów poddawanych zabiegom IVF. Badania sugerują, że wspomagane wykluwanie może pomóc zwiększyć szanse zajścia w ciążę u niektórych grup pacjentów.
Kiedy stosować Assisted Hatching?
Assisted Hatching może zwiększyć szanse na prawidłową implantację zarodka w przypadku, gdy zbytnia grubość osłonki uniemożliwia w sposób naturalny wyklucie się zarodka. Zalecana jest w cyklach świeżych, jak i mrożonych.
Wskazania do wykorzystania metody dotyczą:
- Pacjentów w wieku 37 lat i powyżej
- Par, które doświadczyły niepowodzeń poprzednich programów leczenia metodą zapłodnienia pozaustrojowego (2 lub więcej niepomyślnych cykli IVF)
- Sytuacji, gdy w ramach cyklu uzyskano zarodki o niskiej jakości
- W przypadku transferów w cyklach mrożonych
Centrum Medycyny Rozrodu ARTVIMED w latach 2015-2018 prowadziło badania związane z zastosowaniem Assisted Hatching i jego wpływem na skuteczność transferów w cyklach mrożonych.
Na podstawie badań wykazano, że nacięcie osłonki przejrzystej blastocyst nie miało wpływu na skuteczność w przypadku kriotransferu blastocyst dobrej jakości (top quality), natomiast zwiększyło skuteczność transplantacji zarodków słabej jakości (non-top quality).
Wyniki badań zostały zaprezentowane na tegorocznym Sympozjum Naukowego Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu i Embriologii.
Na podstawie:
- Badania własne Centrum Medycyny Rozrodu Artvimed
- AMERICAN SOCIETY FOR REPRODUCTIVE MEDICINE- The Patient Education Website
Najczęściej zadawane pytania
Na czym dokładnie polega assisted hatching?
Assisted hatching to procedura laboratoryjna stosowana w IVF, polegająca na wykonaniu niewielkiego nacięcia osłonki przejrzystej zarodka, aby ułatwić mu wydostanie się z niej i zagnieżdżenie w błonie śluzowej macicy.
Dlaczego osłonka przejrzysta zarodka może być zbyt twarda?
Do stwardnienia osłonki może dojść naturalnie wraz z wiekiem pacjentki lub w wyniku procedur laboratoryjnych, takich jak mrożenie i rozmrażanie zarodków. Zbyt twarda osłonka może uniemożliwić prawidłowe wyklucie się blastocysty.
Czy assisted hatching zwiększa szanse na implantację zarodka?
U wybranych pacjentów tak. Badania pokazują, że assisted hatching może poprawić skuteczność implantacji szczególnie u kobiet po 37. roku życia, po nieudanych próbach IVF oraz w przypadku zarodków słabszej jakości.
Czy assisted hatching jest bezpieczny dla zarodka?
Ryzyko powikłań jest niewielkie, jednak jak każda procedura embriologiczna, assisted hatching niesie minimalne ryzyko uszkodzenia zarodka oraz nieco zwiększone ryzyko ciąży jednojajowej bliźniaczej.
Czy assisted hatching wykonuje się przy każdym transferze zarodka?
Nie. Procedura nie jest rutynowo stosowana u wszystkich pacjentów. Decyzja o jej wykonaniu zależy od wieku pacjentki, historii leczenia, jakości zarodków oraz rodzaju cyklu (świeży lub mrożony).