DIAGNOSTYKA

przewiń w dół

Rozpoznanie niepłodności

Rozpoznanie niepłodności nie jest niczym wstydliwym. Problemy z płodnością są dość częste i dotyczą około 8% populacji, czyli 1 pary na 12. Badania prowadzone w USA kilka lat temu wykazały, że 10-15% par w wieku 15 do 44 lat, które pragnęły posiadać dzieci, było niepłodnych.

Wg ostatniego badania przeprowadzonego na zlecenie ESHRE, częstość występowania niepłodności w krajach rozwijających się i rozwiniętych wynosi od 6,9 – 9,3%. Autorzy raportu zwrócili uwagę, że jedynie połowa z tej liczby (51-56%) aktywnie szuka możliwości leczenia a zaledwie 22% otrzymuje leczenie adekwatne do przyczyny niepłodności.

Ludzki układ rozrodczy, zarówno męski, jak i żeński jest niezwykle delikatny i łatwo podlega niekorzystnym wpływom czynników obecnych w naszym otoczeniu.

DIAGNOSTYKA NIEPŁODNOŚCI U MĘŻCZYZN

W diagnostyce niepłodności męskiej najważniejszym badaniem jest ocena nasienia (seminogram), wykonana przez profesjonalnie zajmujące się tym laboratorium. Ważne jest by ocena była dokonana zgodnie z kryteriami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) lub tzw. kryteriami Krugera.

W przypadku stwierdzenia bardzo niskiej jakości nasienia może być konieczne wykonanie badania kariotypu oraz badania genetycznego w kierunku delecji w obrębie długiego ramienia chromosomu Y.

Zaburzenia genetyczne mają wpływ na nieprawidłowości procesu spermatogenezy. Wśród tych zaburzeń wyróżnia się: zaburzenia chromosomalne wykrywane po oznaczeniu kariotypu, mikrodelecje chromosomu Y (AZF-ang. azoospermia factor) oraz mutacje genu kodującego błonowy regulator przewodnictwa swoisty dla mukowiscydozy (CFTR)

W szczególnych sytuacjach pomocne są testy specjalistyczne takie jak ocena fragmentacji DNA plemników, test HBA (ocenia dojrzałość funkcjonalną plemników) lub test MAR (diagnostyka tzw czynnika immunologicznego niepłodności męskiej).

DIAGNOSTYKA NIEPŁODNOŚCI U KOBIET

Diagnostyka niepłodności kobiecej jest bardziej złożona i niestety, częściej inwazyjna, niż w przypadku mężczyzny. Ocena stężenia AMH, FSH i ew. estradiolu w pierwszych dniach cyklu miesięcznego może dostarczyć informacji o tzw. rezerwie jajnikowej, w przybliżeniu odnoszącej się do potencjału rozrodczego kobiety.

Ginekologiczne badanie USG może określić, czy nie ma nieprawidłowości anatomicznych w zakresie narządu rodnego, mogących utrudniać lub uniemożliwiać zajście w ciążę.

Następnym etapem jest ocena drożności jajowodów. Metodą z wyboru jest histerosalpingografia (HSG). Badanie polega na wprowadzeniu kontrastu przez cewnik założony do szyjki macicy i ocenie jego przepływu do jamy macicy i jajowodów. Dodatkowo badanie dostarcza informacji o ew. nieprawidłowościach anatomicznych jamy macicy.

Jeżeli para jest kwalifikowana do procedury zapłodnienia pozaustrojowego często wykonuje się dodatkowe badania, w tym bakteriologiczne narządu rodnego i nasienia oraz badanie histeroskopowe.

W części przypadków wskazany może być diagnostyczny zabieg laparoskopowy.

Badanie drożności jajowodów – HSG i SONOHSG

Jedną z przyczyn niepłodności może być niedrożność jajowodów. Dlatego wykonuje się badanie drożności jajowodów (HSG – HISTEROSALPINOGRAFIA).

HSG to metoda polegająca na wprowadzeniu jodowego środka cieniującego do macicy i jajowodów (jeśli są drożne) i uwidocznieniu ich na zdjęciach rentgenowskich. Badanie przeprowadza się na fotelu ginekologicznym. Środek cieniujący wprowadza się po założeniu jednorazowego cewnika lub aparatu Schultza do szyjki macicy.

Badanie drożności jajowodów wykonuje się na zlecenie lekarza w celu dokonania rozpoznania lub precyzyjnego określenia specyfiki istniejącego zaburzenia.

Badanie drożności jajowodów można również wykonać pod kontrolą USG (tzw. Sonohisterosalpingografia) z użyciem kolorowego doplera. Jest to metoda mniej dokładna, ale też mniej inwazyjna i doskonale nadaje się do badań przesiewowych.

Histeroskopia – diagnostyczna i operacyjna

Histeroskopia jest zabiegiem ginekologicznym o istotnym znaczeniu w diagnostyce i leczeniu takich problemów jak: niepłodność, nawracające poronienia oraz nieprawidłowe krwawienia maciczne. Występują dwa rodzaje zabiegu histeroskopii: diagnostyczna i operacyjna.

Histeroskopia diagnostyczna odgrywa szczególnie ważną rolę w diagnostyce patologii błony śluzowej jamy macicy, w tym stanów przednowotworowych i nowotworów. Stosowana jest do badania i rozpoznawania nieprawidłowości wnętrza macicy. Natomiast histeroskopia operacyjna ma zastosowanie w leczeniu stanów chorobowych, wykrytych w czasie histeroskopii diagnostycznej.

Histeroskopię operacyjną wykonuje się bezpośrednio po histeroskopii diagnostycznej lub w terminie późniejszym, jeśli wymagane jest specjalne przygotowanie pacjentki do zabiegu.

Przejdź do następnego działu, w którym dowiesz się jak leczyć niepłodność.